A A A

SYSTEMY OBSŁUGOWO-NAPRAWCZE

Instrukcje obsługowo-naprawcze Konstruktorzy i technolodzy pojazdów samochodowych, w zależności od konstrukcji i wytrzymałości poszczególnych marek i typów pojazdów, ustalają dla nich stosowne normy i zakresy obsługi technicznej i naprawy. We wszystkich fabrykach, produkujących pojazdy samochodowe, obok wydziałów badawczych i konstrukcyjnych są z reguły specjalne wydziały zajmujące się przygotowaniem, opracowywaniem, a nawet wydawaniem w druku fabrycznych instrukcji obsługowo-naprawczych. Na podstawie danych zebranych w toku produkcji oraz prób fabrycznych, a także od użytkowników pojazdów samochodowych danej marki lub ty­pu, ustalony zostaje zakres i częstotliwość czynności obsługowych i na­prawczych, a przede wszystkim, jakie elementy pojazdu i po jakich prze­biegach powinny być obsługiwane. Fabryki wydają dla każdego typu po­jazdu samochodowego następujące dokumentacje techniczne, niezbędne zarówno dla bezpośrednich użytkowników tych pojazdów, jak i dla stacji obsługowo-naprawczych: instrukcje użytkowania pojazdu, instrukcje obsługowo-naprawcze, katalogi części zamiennych. Wydawane są także odpowiednie katalogi wyposażenia służącego do pra­widłowego wykonywania czynności obsługowo-naprawczych, podające urządzenia i narzędzia specjalne dla danego typu pojazdu, oraz szczegóło­we książki napraw danego typu pojazdu. Instrukcje użytkowania pojazdów samochodowych są przezna­czone dla tych, którzy mają kierować tymi pojazdami i zawierają m.in.: charakterystykę pojazdu, podstawowe dane o pojeździe, wskazówki odnośnie sposobu użytkowania pojazdu, zalecenia odnośnie obsługi technicznej pojazdu w okresie docierania i normalnej eksploatacji, — informacje o sposobie wykonywania podstawowych czynności obsłu­gowych. Instrukcje obsługowo-naprawcze są przeznaczone dla sta­cji obsług i napraw bieżących oraz warsztatów specjalistycznych. Zawie­rają one m.in.: rysunki ilustrujące budowę poszczególnych mechanizmów pojazdu, ze­społów i podzespołów oraz poszczególnych części, wskazówki odnośnie demontażu i montażu poszczególnych mechaniz­mów, warunki techniczne montażu, niezbędne narzędzia specjalne do wykonywania prac obsługowo-na-prawczych, inne wskazania niezbędne do wykonywania napraw. Katalogi części zamiennych pojazdu samochodowego są prze­znaczone dla sprzedawców tych części, do magazynów oraz do stacji obsług i napraw. Zawierają one m.in.: wykazy i numery katalogowe części zamiennych danego pojazdu, gru­powane na ogół zespołami lub podzespołami pojazdu, rysunki części poszczególnych zespołów, podzespołów lub mechaniz­mów, pokazane w kolejności montażu. W instrukcjach fabrycznych czynności obsługowe są wyznaczane po róż­nych przebiegach pojazdu w kilometrach, np. co 500, 1000, 2500, 5000, 10 000, 30 000 km. W istocie dla danego typu pojazdu samochodowego mogą być wyznaczone różne przebiegi pomiędzy poszczególnymi czynnościami obsługowymi. Na ogół fabryki dążą do stworzenia możliwie prostych schematów obsługo­wych, przyspieszając daną czynność obsługową w zależności od wyników badań próbnej eksploatacji, lub opóźniając ją, jeśli nie grozi to przed­wczesnym zużyciem, tak aby czynności obsługowe można było wykonywać okresowo, w zależności od przebiegu pojazdu w kilometrach i możliwie razem z innymi czynnościami konserwacyjnymi. W ten sposób powstają schematy obsługowe, z których wynika, co i po jakim przebiegu w danym pojeździe samochodowym należy w ramach obsługi technicznej wykony­wać, aby zapewnić pojazdowi sprawność i gotowość do pracy. W wyniku wieloletnich doświadczeń i obserwacji eksploatacyjnych w warunkach europejskich ukształtowała się tendencja do wykonywania czynności ob­sługowych (poza okresem docierania i tzw. obsługą codzienną), po nastę­pujących przebiegach: 2500-f-3000 km, ok. 5000 km, ok. 10 000 km, 20 000-f-30 000 km, ok. 50 000 km. W takich lub podobnych cyklach są powtarzane obsługi z tym, że czyn­ności wykonywane po małym przebiegu, wykonuje się również w czasie wykonywania czynności po większym przebiegu. Na podstawie ustaleń^w instrukcjach fabrycznych użytkownicy pojazdów, eksploatujący zwłaszcza większą liczbę pojazdów samochodowych, róż­nych marek i typów, ustalają własne systemy obsługowo-naprawcze. Ce­lem ich jest praktyczne zapewnienie sobie wykonania czynności obsługo­wych zalecanych w instrukcjach fabrycznych. Ponadto instrukcja zawiera charakterystykę materiałów eksploatacyjnych, paliw i olejów. Zakres instrukcji, poglądowe rysunki, dane techniczno-eksploatacyjne i re- gulacyjne umożliwiają użytkownikom prawidłową eksploatację samocho­du, pod warunkiem stosowania się do wskazówek zawartych w instruk­cjach i przestrzegania dyscypliny techniczno-eksploatacyjnej. Wykonywanie prawidłowo i w pełni należnych qbsług technicznych za­pewnia wysoką gotowość techniczną, sprawność pojazdu do pracy oraz zapobiega nadmiernym naprawom, a więc w rezultacie obniża koszty eks­ploatacji pojazdów samochodowych.